Монголын мэдээллийн технологийн зах зээл ойролцоогоор 230 сая ам.долларт хүрчээ

Зураг (тайлбар): Дата төвийн серверийн өрөө (жишээ зураг). BalticServers.com / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0

Мэдээллийн технологийн нэгдсэн холбоо (МИТА) Монголын программ хангамж үйлдвэрлэгчдийн холбоо (МОСА) болон бусад холбоодтой хамтран “IT WORLD ’26” олон улсын форум, экспог зохион байгууллаа. Форумын үеэр танилцуулсан салбарын судалгааны урьдчилсан тооцоогоор Монгол Улсын мэдээллийн технологийн зах зээлийн багтаамж ойролцоогоор 230 сая ам.долларт хүрсэн байна.

Салбар жилд 720 орчим тэрбум төгрөгийн бүтээгдэхүүн, үйлчилгээ үйлдвэрлэж байгаа нь ДНБ-ий ойролцоогоор 0.42 хувьтай тэнцэнэ. Судалгаагаар мэдээллийн технологид зарцуулсан 1 ам.доллар эдийн засагт 3 ам.долларын нэмүү өртөг бий болгож чадах бөгөөд байгууллагын бүтээмж IT системээр 15–26 хувь, хиймэл оюуны хэрэглээгээр 20–40 хувь нэмэгдэх боломжтой гэж дурджээ.

Форумаар салбарын хүрээг олон улсын ангилалтай уялдуулан таван чиглэлээр авч үзэхийг санал болгосон. Тэдгээр нь программ хангамж ба хөгжүүлэлт, техник хангамж ба шийдэл, мэдээллийн технологийн үйлчилгээ, кибер аюулгүй байдал, аудит, нийцэл, мөн их өгөгдөл, аналитик ба хиймэл оюун юм. Холбооны үзэж буйгаар салбараа ийнхүү тодорхойлж байж хэмжих, бодлогыг оновчтой боловсруулах боломжтой.

Илтгэгчид дижитал бүрэн эрхт байдал, хиймэл оюуны бие даасан чадавхийн асуудлыг онцолсон. Орос–Украины дайны нөхцөлд Yandex-ийн дата төвд гарсан халдлагаас болж тухайн дэд бүтцээс хамааралтай зарим компанийн үйл ажиллагаа 24–48 цаг тасалдсан жишээг дурдаж, Монголын компаниуд гадаадын ганц үйлчилгээ үзүүлэгч, ганц дата төвөөс хэт хамааралтай байх нь эрсдэлтэйг сануулсан.

“Мэдээллийн технологийн үйлдвэрлэлийг дэмжих тухай” хуулийн хэрэгжилтийг салбарынхан шүүмжилсэн. Тооцоогоор одоогийн зохицуулалтын хүрээнд татварын хөнгөлөлтийн боломжит хэмжээ тодорхой нөхцөлд 930 сая орчим, 1 тэрбум төгрөгт хүрэхгүй байхад түүнийг хэрэгжүүлэх захиргааны зардал үүнээс давах магадлалтай аж. Салбарын компаниудыг илүү өргөн хамруулбал 5.7 тэрбум төгрөгийн хөнгөлөлтийн тухай яригдаж байна.

Монголын IT компаниудад дотоодын зах зээлийн багтаамж хязгаарлагдмал тул салбарын дараагийн алхам нь экспортын чиг баримжаатай компаниудыг хөгжүүлэх, хамтын ажиллагаагаа бэхжүүлэх явдал гэж форумын оролцогчид үзсэн. Дээрх тоо баримт нь зохион байгуулагч талын урьдчилсан тооцоо болохыг анхаарна уу.